Skocz do treści

Instytut Biologii Ssaków Polskiej Akademii Nauk, Białowieża


Zróżnicowanie tempa metabolizmu i masy ciała u łasicy Mustela nivalis

Prowadzący projekt:

Paulina A. Szafrańska

Karol Zub

Zakończony 2007/1/1

Cele projektu

Celem projektu jest zbadanie czynników wpływających na zróżnicowanie tempa metabolizmu i masy ciała u samców łasicy Mustela nivalis. Podstawowe tempo metabolizmu (Basal Metabolic Rate, BMR) jest bardzo ważnym parametrem biologicznym. BMR jest silnie skorelowany z masą ciała, która z kolei wpływa na rozrodczość, śmiertelność, czy żerowanie, a przez to na najważniejsze parametry historii życiowych zwierząt. Obie te cechy są prawdopodobnie silnie związane z dostosowaniem osobniczym. U samców łasic obserwuje się dużą zmiennością masy ciała w obrębie jednego środowiska i tego samego roku, co sprawia, że gatunek ten jest świetnym obiektem badań nad ewolucją masy ciała. Latem w populacji przeważają osobniki duże (masa ciała powyżej 100 g), które mają większe szanse w konkurencji o samice, podczas gdy jesienią i zimą największą frakcję stanowią osobniki małe (masa ciała 70-80 g). Stawiamy hipotezę, że małe samce mają niższą śmiertelność zimową ze względu na mniejsze zapotrzebowanie pokarmowe, natomiast większe osobniki są preferowane przez dobór naturalny w okresie rozrodczym. W celu zweryfikowania tej hipotezy zamierzamy uzyskać dane na temat głównych składowych budżetu energetycznego łasic.

Badania te są po części kontynuacją projektu "Wpływ dostępności ofiar na zmienność rozmiarów ciała łasicy Mustela nivalis w dolinach rzecznych i na obszarach leśnych Puszczy Białowieskiej", którego kierownikiem był dr Karol Zub.

Metody:

Metody używane w celu oszacowania składowych budżetów energetycznych łasic:

  • zagęszczenie łasic - odłowy w pułapki żywołowne, tropienia zimowe;
  • spoczynkowe tempo metabolizmu (RMR) - pomiary konsumpcji tlenu;
  • dzienne wydatki energetyczne (DEE) - metoda podwójnie znakowanej wody;
  • aktywność łasic - telemetria;
  • zagęszczenie ofiar - odłowy gryzoni;
  • preferencje pokarmowe - analiza odchodów łasic;
  • pokrewieństwo osobników - analiza mikrostaelitarnego DNA łasic.

Ochotnicy poszukiwani:

Praktykanci i wolontariusze mile widziani we wszystkich porach roku. Praca w terenie polega głównie na odłowach i telemetrii łasic (cały rok) oraz odłowach gryzoni (trzy razy do roku). Istnieje możliwość realizacji małych projektów będących podstawą prac magisterskich i licencjackich.

Przykładowe tematy prac:

Leif Sönnichsen "Habitat selection and home range use by the weasel Mustela nivalis in the Bialowieza Primeval Fores, Poland" praca magisterska we współpracy z Institut für Haustierkunde der Christian Albrechts Universität, Kiel, Niemcy (opiekunowie: dr Zub, prof. Hartl, prof. Jędrzejewski)

Willem van de Ven "Winter activity pattern and home range of the least weasel Mustela nivalis in the meadows and river valleys of the Białowieża Primeval Forest" praca licencjacka we współpracy z Van Hall Institiute, Holandia (opiekunowie: dr Zub, prof. Veenvliet)

Kontakt: pszafran@zbs.bialowieza.pl

© 2011 Instytut Biologii Ssaków PAN w Białowieży

Wróć do treści